Ymgorffori Iaith Arwyddion Prydain i Gefnogi Cyfathrebu a Chynhwysiant
Quick links:
Gwybodaeth am y lleoliad
Mae Cylch Chwarae Alphabet yn lleoliad cyn-ysgol sydd wedi’i leoli ar dir Ysgol Gynradd Gwndy. Mae’n lleoliad Saesneg ei iaith yn bennaf, sydd wedi’i gofrestru i ofalu am blant rhwng 2.5 a 4 oed. Mae’r Cylch Chwarae wrth ei bodd yn cyflwyno plant i’r Gymraeg erioed, felly pan gododd y cyfle i gyflwyno iaith newydd y gallai pob plentyn fanteisio arno, croesawyd y cyfle!
Cyd-destun a chefndir yr arfer effeithiol neu arloesol
Dechreuodd daith iaith arwyddion yn 2018 pan roedd tîm Alphabet yn ddigon lwcus bryd hynny i gael cyfle i gael rhaglen ddwys i ddysgu rhai arwyddion bob dydd nodweddiadol. Mynychodd pob ymarferwr a chael hwyl yn dysgu iaith newydd ar y cyd â’r plant. Roedd staff wedi dechrau trwy gyflwyno arwyddion syml yn ystod ‘amser cylch’ a chroesawyd hyn gan y plant. Roedd pob un o’r plant yn teimlo eu bod yn cael eu cynnwys, eu gwerthfawrogi ac yn falch bod pawb yn dathlu eu gwahaniaethau.
Disgrifiad o natur y strategaeth neu’r gweithgarwch
Teimla staff Teimla staff Alphabet bod e’n hynod galonogol a boddhaus pan mae plentyn a oedd yn y cyfnod cyn siarad yn dechrau cyfathrebu’r tu hwnt i ystumiau gydag ymarferwyr a chyfoedion gan ddefnyddio iaith arwyddion gyfarwydd. Mae ymarferwyr yn defnyddio iaith arwyddion, ble bynnag y gallant. Maent yn ystyried syniadau’r plant ac yn cyflwyno arwyddion newydd,fel sy’n briodol. Trwy gydol sesiynau, maent yn defnyddio arwyddion mynych yn yr arferion bob dydd. Maent yn gweld mai’r adeg orau i ddefnyddio arwyddion yw yn ystod chwarae rhydd, gan mai hi yw’r iaith hawsaf i’w dilyn mewn lleoliad prysur a sgyrsiol. Mae staff yn cyflwyno arwyddion syml hyd yn oed cyn i’r plant ddechrau eu sesiynau, ychydig o gyfarchion syml ar ymweliad cyn dechrau, i blant ddechrau ymgyfarwyddo â’r broses. Maent bob amser yn defnyddio’r arwyddion symlaf gyda phlant newydd, fel “bwyta, yfed, bag, cot a gartref”, i gefnogi eu medrau cyfathrebu cynnar a datblygu eu hyder.
I annog defnydd y plant o arwyddion, mae’r lleoliad yn arddangos ffotograffau a lluniau o arwyddion ar y wal er hwylustod. Mae ganddynt ffolder o luniau yn y gornel lyfrau, a basged o gardiau arwyddo i’w defnyddio’n rhydd trwy gydol y sesiwn. Mae ymarferwyr wrth eu bodd yn rhannu eu harwyddion â theuluoedd mewn sesiynau canu, unwaith y tymor, lle maent yn arwyddo cyfarchion ac yn arddangos arwyddion trwy ganeuon y maent yn eu canu gyda’i gilydd.
Pa effaith y mae’r gwaith hwn wedi’i chael ar y ddarpariaeth ac ar safonau dysgwyr?
Mae cyfathrebu ynglŷn â rhoi a derbyn negeseuon yn llwyddiannus ac mae’n allweddol i’r holl ryngweithio. Mae iaith a sgwrsio yn hanfodol ar gyfer dysgu. Yr effaith yw bod gan y plant iaith ychwanegol i gyfathrebu â hi. Mae ymarferwyr yn gweld plant yn datblygu hyder i gysylltu, gwneud eu hanghenion a’u ceisiadau yn hysbys i bobl eraill a chryfhau eu dealltwriaeth. Maent wedi sylwi bod plant yn datblygu chwilfrydedd i ddysgu arwyddion newydd a chael hwyl yn chwarae â’u hiaith newydd.