Llais y Plentyn: Creu Marciau a Ffrindiau Gohebol
Quick links:
Gwybodaeth am y lleoliad
Mae Meithrinfa Allsorts yn feithrinfa cyfrwng Saesneg ym mhentref Crucywel, Powys. Mae’r lleoliad cyn-ysgol ar safle Ysgol Gynradd Crucywel ond yn gweithredu’n annibynnol o ran cyllid a rheolaeth. Mae’r lleoliad yn darparu 2 awr o addysg gynnar a ariennir bob dydd (9:00-11:00am), yn ogystal â darpariaeth gofal plant ar gyfer plant 2 a 3 oed.
Cyd-destun a chefndir yr arfer effeithiol neu arloesol
Mae’r lleoliad yn rhoi pwyslais cryf ar ymateb i ddiddordebau a syniadau plant i ffurfio profiadau dysgu ystyrlon. Mae ymarferwyr yn arsylwi plant yn agos ac yn defnyddio’r arsylwadau hyn i gynllunio profiadau difyr sy’n hyrwyddo chwilfrydedd, cyfathrebu, a chreu marciau cynnar mewn ffordd naturiol a chymhellol.
Disgrifiad o natur y strategaeth neu’r gweithgarwch
Mae stori am y môr, sy’n sôn am neges mewn potel, yn tanio chwilfrydedd plant am sut mae negeseuon yn teithio. Wedyn, mae ymarferwr yn cyflwyno “neges mewn potel” go iawn y daethpwyd o hyd iddi dramor, gan ennyn diddordeb y plant ymhellach, a darparu cyfle i ddilyn llais y plentyn ac ymestyn dysgu ar draws y pum llwybr datblygiadol.
Wedi i’r plant gael eu cyfareddu gan y neges mewn potel, mae ymarferwyr yn cynllunio ystod o brofiadau penagored yn gysylltiedig â thema’r môr a chyfathrebu. Cyflwynir llyfrau, cerddi, cerddoriaeth a dawns yn gysylltiedig â’r môr, ochr yn ochr â thrafodaethau ynghylch o ble mae’r botel wedi dod a pha mor bell y mae wedi teithio.
Mae un plentyn yn penderfynu creu ei neges ei hun mewn potel yn annibynnol. Mae ymarferwyr yn ymateb trwy wahodd pob un o’r plant i gymryd rhan, gan ddarparu amrywiaeth o ddeunyddiau i gefnogi creu marciau, tynnu llun ac ysgrifennu cynnar. Caiff poteli eu harchwilio yn yr hambwrdd dŵr hefyd, gan alluogi plant i ymchwilio i arnofio, suddo a symud trwy chwarae.
Wedyn, mae diddordeb y plant yn datblygu i fod yn drafodaethau am sut mae llythyrau yn teithio, rôl y post, a phobl sy’n dosbarthu llythyrau. Yn sgil hyn, mae plant yn anfon llythyrau gartref ac mae rhieni’n cael eu hannog i bostio atebion i’r lleoliad. I adeiladu ar y brwdfrydedd hwn, mae plant yn dechrau gohebu â phlant mewn lleoliad arall ym Mhowys, yn cyfnewid lluniau, marciau, a negeseuon sydd weithiau’n gysylltiedig â digwyddiadau a rennir fel y Nadolig a’r Pasg.
Y cam nesaf yw gwahodd y plant i greu capsiwlau amser a fydd yn cael eu cadw hyd nes i’r plant adael yr ysgol gynradd fwydo, a bydd atgofion am eu cyfnod yn y lleoliad yn cael eu rhannu yn ystod gwasanaeth ar gyfer y plant sy’n gadael Blwyddyn 6.
Pa effaith y mae’r gwaith hwn wedi’i chael ar y ddarpariaeth ac ar safonau dysgwyr?
Mae’r dull hwn wedi cael effaith gadarnhaol ar y ddarpariaeth a dysgu plant. Mae plant yn llawn cymhelliant i ymgymryd â chreu marciau fel ffordd ystyrlon o gyfathrebu, gyda chynnydd amlwg yn nifer y plant sy’n dewis gwneud hynny yn annibynnol.
Mae plant yn dechrau deall bod ystyr i farciau ac ysgrifennu. Mae cyd-destun bywyd go iawn ysgrifennu llythyrau yn cryfhau cysylltiadau rhwng y cartref a’r lleoliad, ac mae rhieni’n mynd ati i gefnogi cyfathrebu. Mae gohebiaeth â lleoliad arall yn ymestyn ymdeimlad plant o ddiben, cyffro a chynulleidfa ymhellach ar eu cyfer wrth iddynt greu marciau cynnar.
Sut ydych chi wedi rhannu eich arfer dda?
Mae’r lleoliad wedi rhannu ei arfer da trwy agor y ddarpariaeth i leoliadau eraill ledled Powys. Cynhaliodd ymarferwyr ddigwyddiad ‘Rhwydweithio a Sgwrsio’, yn gwahodd cydweithwyr i ymweld â’r lleoliad, edrych o gwmpas yr amgylchedd dysgu, cyfarfod â staff, a chymryd rhan mewn deialog broffesiynol anffurfiol. Rhoddodd hyn gyfleoedd i rannu ymagweddau at ddarpariaeth ac arfer, yn cynnwys y modd y gall dilyn llais y plentyn arwain at brofiadau dysgu ystyrlon a chynaledig.