Cwestiynnau ac atebau - adolygiad annibynnol


Ym Mai 2018, gwnaeth adolygiad annibynnol o rôl Estyn wrth gefnogi diwygiadau i’r cwricwlwm ac addysg 34 o argymhellion. Cydnabu’r adroddiad gryfderau Estyn a’r rhan hanfodol rydym ni’n ei chwarae yn ychwanegu at ddysgu pobl ifanc yng Nghymru. Rydym eisiau rhoi’r newyddion diweddaraf i’n rhanddeiliaid wrth i’r gwaith hwn ddatblygu. Mae’r Cwestiynau Cyffredin hyn yn amlinellu’r darlun diweddaraf.


Sut bydd argymhellion yr adolygiad annibynnol yn cael eu gweithredu?

Mae Meilyr Rowlands, Prif Arolygydd Estyn, wedi croesawu’r adroddiad.  Mae llawer o’r argymhellion yn yr adroddiad yn amodol ar benderfyniadau Llywodraeth Cymru, er enghraifft yr argymhellion sy’n dibynnu ar newidiadau i ddeddfwriaeth neu reoliadau.
 
Mewn ymgynghoriad â Llywodraeth Cymru, y proffesiwn a’n holl randdeiliaid, byddwn yn awr yn rhoi ystyriaeth ofalus i’r ffordd orau o fwrw ymlaen ag argymhellion yr adroddiad.
Ein cam cyntaf yn y broses hon fydd cyfnod o ymgynghori ffurfiol ac anffurfiol â rhanddeiliaid.  Bydd manylion am y trefniadau ymarferol sy’n gysylltiedig ag unrhyw newidiadau cytunedig yn cael eu cyfleu i randdeiliaid mewn da bryd.
 

Os bydd saib mewn arolygu, sut bydd hyn yn effeithio ar ysgolion sy’n tanberfformio?

Un o’r pethau byddwn yn ymgynghori arno yw p’un a ddylem ni gael saib mewn arolygu ac, os felly, pryd fyddai’r amser gorau i wneud hyn.  Pe baem ni’n penderfynu cael saib mewn arolygu, yna byddai angen i ni ystyried sut i sicrhau bod yr amser hwn yn cael ei ddefnyddio’n effeithiol.  Yn realistig, dylai’r saib gyd-fynd â blwyddyn academaidd a 2019-20 yw’r cynharaf y gallai hynny ddigwydd.
 
Beth bynnag fydd y penderfyniad, byddwn yn parhau i fonitro a chefnogi ysgolion sydd angen hynny.  Er enghraifft, byddwn yn parhau i fonitro ysgolion mewn categori statudol (mesurau arbennig a gwelliant sylweddol) a’r ysgolion sy’n cael eu hadolygu gan Estyn.  Hefyd, cadwn yr hawl i arolygu unrhyw ysgol y mae angen ei harolygu.
 

Pa sectorau fydd yn cael eu heffeithio?

Byddwn yn parhau i arolygu gwasanaethau addysg llywodraeth leol a darparwyr addysg ôl-16 ac addysg gychwynnol athrawon.  Byddwn yn adolygu sut mae hunanarfarnu a datblygiadau i’r cwricwlwm mewn ysgolion yn effeithio ar ddiwygio Addysg a Hyfforddiant Ôl-orfodol.
 
Bydd ein gwaith gydag Arolygiaeth Gofal Cymru i ddatblygu fframwaith arolygu ar y cyd ar gyfer lleoliadau nas cynhelir yn parhau.
 

Sut bydd unrhyw newidiadau yn effeithio ar arolygwyr allanol?

Byddwn yn ystyried yn ofalus y ffordd orau o ddefnyddio’n harolygwyr yn ystod unrhyw saib mewn arolygu.  Yn ôl yr arfer, pryd bynnag y mae Estyn yn datblygu unrhyw ddulliau arolygu newydd, byddwn yn sicrhau bod ein holl arolygwyr yn cael arweiniad, hyfforddiant a chymorth priodol.
 

Sut mae’r adolygiad annibynnol yn effeithio ar yr adolygiad o hunanarfarnu mewn ysgolion?

Mae nifer o gyfeiriadau yn yr adolygiad at hunanarfarnu ac mae’r adroddiad yn annog ysgolion i barhau i ddefnyddio hunanarfarnu i lywio prosesau gwella.  Ar y cyd â’r OECD, mae Estyn yn arwain prosiect hunanarfarnu a gwella a fydd yn helpu i lywio datblygiadau o ran hunanarfarnu yn y dyfodol.  Yn nes ymlaen yn ystod tymor yr hydref, bwriadwn roi prawf ar nifer bach o’r adnoddau a ddatblygwyd gan y gweithgor o ymarferwyr ar hunanarfarnu ar gyfer gwella.
 


Rhannwch eich barn ar yr adroddiad drwy ymholiadau@estyn.llyw.cymru